Warning: Parameter 1 to wp_default_styles() expected to be a reference, value given in D:\www\timdeboer.org\www\wp-includes\plugin.php on line 571 Warning: Parameter 1 to wp_default_scripts() expected to be a reference, value given in D:\www\timdeboer.org\www\wp-includes\plugin.php on line 571 onderzoekslab | Tim.de.Boer.org

All posts tagged onderzoekslab

Onderzoekslab Continued – Onderzoekslab toont waarde van snel onderzoek

[lang_nl]

Zes onderzoekslabs onder de titel ‘Nederland wordt anders’, presenteerden onlangs hun resultaten. Werkloze ontwerpers konden zich daarmee in de schijnwerpers spelen. Maar heeft het vak er ook iets aan behalve dat er 85 werklozen van de straat waren?

Het Atelier Rijksbouwmeester heeft de afgelopen maanden hard gewerkt om van de labs een succes te maken. Gratis accommodaties voor de onderzoeksteams om ter plekke te kunnen werken, sponsoring in de vorm van software en werkmateriaal en uiteindelijk – na een langdurig gevecht met Sociale Zaken en het UWV – een onkostenvergoeding om de reiskosten van de deelnemers te dekken. Op 14 januari vonden in Utrecht de eindpresentaties plaats van de eerste zes onderzoekslabs.

In de labs deden werkeloze ontwerpers onbetaald onderzoek naar opgaven die van belang zijn voor het hele land. Deze opgaven konden door belanghebbenden worden aangereikt. Het Atelier Rijksbouwmeester trad tijdens het onderzoek op als opdrachtgever om te voorkomen dat de onderzoeken te veel op gewone opdrachten gingen lijken. Het moesten vooral onderzoeken worden die het talent van de deelnemers zouden ontwikkelen en nieuwe manieren van werken zouden opleveren.

Verscheidene labs bleven echter steken in de casestudie met een aanpak die niet vertaald werd naar een algemeen geldende methode. Zoals het Onderzoekslab Almere Haven. Uit de analyse van de opgave kwam een erg interessant gegeven naar voren. De groei van Almere vindt eigenlijk alleen plaats in nieuwe wijken. Voor het ontwikkelen van de stad als geheel zou het beter zijn als ook een flink deel van de bouwopgave in de oude wijken werd gerealiseerd. Maar de groep deed weinig met dat gegeven. Voor de transformatieopgave stelden de ontwerpers een gereedschapskist met mogelijke ingrepen voor. Daar werden op 14 januari twee realistische ontwerpen uit gepresenteerd. Een mogelijke verdichting bleef daarin onbesproken. Algemenere uitspraken over opgaven in vergelijkbare wijken werden ook niet gedaan. Het resultaat was vooral interessant voor de woningbouwcorporatie.

Ligt het belang van de labs dan in de methode van onderzoek in plaats van in het resultaat? Opvallend was dat er vaak een directe dialoog is gezocht met de bewoners. Bij de eindpresentatie werd dat gebracht als een belangrijke vernieuwing. Het leek mij eerder een gevolg van de onduidelijke opdrachtsituatie. Als je geen echte, betalende opdrachtgever hebt ga je je eigen opdrachtgever zoeken.

In Nagele leverde het betrekken van de bewoners echter wel een meerwaarde op. Daar wilde de lokale politiek graag gebruik maken van het ‘gratis’ lab om haar plannen uit te laten werken. De deelnemers, onder begeleiding van architect Pi de Bruijn voelden daar weinig voor. Zij zagen dat in Nagele al jarenlang een machtsstrijd speelt die steeds maar weer uitloopt op uitstel en afstel van plannen. Door samen te ontwerpen met de bewoners wordt er niet alleen vanuit de onderzoekslab druk gezet op de politiek en ambtenarij. Ook vanuit de bevolking staat de gemeente nu onder druk iets met de resultaten te doen. Het onderzoekslab Nagele heeft zo voorkomen dat zijn plan meteen op de stapel met oudere plannen zal belanden. De politiek staat voor het blok. Dit is tegelijkertijd de kracht en de zwakte van dit onderzoekslab. De status van het onderzoek – gratis en van buitenaf aangestuurd – betekent dat je buiten het moeras van de lokale politiek kan blijven. Maar in een mogelijke volgende fase kan je weer niet om de lokale politiek heen.

In de aankondiging van het onderzoekslab werd nadrukkelijk gesproken over multidisciplinair werken. Helaas bleek het grootste deel van de deelnemers werkeloos architect. In de groepen kan dan ook nauwelijks sprake zijn geweest van multidisciplinair werken. Het onderzoeklab Y-Placemakers – gericht op participatie van jongeren bij gebiedsontwikkeling – had daar een eigen oplossing voor gevonden. Zij huurden samen met de betrokken woningbouwcorporatie Ymere, junior consultants uit de doelgroep om te helpen bij het onderzoek.

Bij de presentaties vond iedereen het toch eigenlijk heel gek dat er niet meer van dit soort snelle onderzoeken aan de markt worden gegund. En niet alleen omdat je daar werkelozen mee bezig kan houden. Juist dit soort – eigenlijk stedenbouwkundige – onderzoeken kunnen een opdrachtgever enorm helpen om de potenties van een gebied in kaart te brengen. Dus waarom kan Utrecht geen studie betalen naar de potenties van het Jaarbeursterrein? En als Ymere zo graag met jongeren wil cocreëren, waarom betaalt Ymere dat onderzoek dan niet zelf?

Het is gek om iemand op zijn fatsoen aan te spreken – het Atelier Rijksbouwmeester roept de markt op om meer onderzoek te laten doen – als je zelf een serie onderzoeken opstart waarbij je gebruikt maakt van gratis personeel. Daarmee geef je nu net het verkeerde voorbeeld. Namelijk dat onderzoek het niet waard is om voor te betalen. Als ‘Nederland wordt anders’ bij opdrachtgevers kan leiden tot bewustwording over de rol van onderzoek zou dat mooi zijn, maar daar was op de presentatiedag nog niet veel van te merken.

De resultaten en een verslag van de presentatiedag zijn te vinden op www.nederlandwordtanders.nl

Dit artikel verscheen eerder in de Blauwe Kamer 2010-2.

[/lang_nl]

[lang_en]

This article, written for the Blauwe Kamer magazine, focusses on the results of the researchlabs that were initiated by the Rijksbouwmeester to help young architects in these times of crisis. Unfortunately the results are mixed.

And an English translation is not available

[/lang_en]

Kort nieuws & commentaar: 2010-04-04

  • Vanmiddag naar Almere voor debat over duurzame stedenbouw. hoe kan een stad met 150000 inwoners duurzaam groeien? Het debat bood dgebruikelijke sprekers. Wel druk bezocht, maar weinig nieuws gehoord. En de vraag of je een stadduurzaam in omvang kan verdubbelen is niet beantwoordt.  Almere is wel de enige stad in Nederland die de komende jaren een verdubbeling van haar omvang wil realiseren.
  • Voor de liefhebber gevonden op marktplaats: #Archis 1988 t/m 1996 , http://bit.ly/9wSwJk Al vaak mails en vragen gehad over mijn jaargangen archis die ik een paar maanden terug gekocht heb. Zo dus!! Op markplaats kijken en snel mailen/ bellen.
  • In het #NWA programma is er nu gekozen voor ‘jonge’ #architectenbureaus als mentor voor de labs. Zie http://bit.ly/d45rYn De Onderzoekslabs van het Atelier Rijksbouwmeester zijn de tweede ronde ingegaan. Binnenkort op deze site mijn verslag van de presentatie van de eerste ronde. Dit verslag verscheen eerder in de Blauwe Kamer.
  • gisteren pas om 1 uur thuis na zeer interessante avond. het plan zal binnenkort worden geopenbaard.
  • Vanwege de regen maar even Type EW58/08 gelezen. Een interessant gegeven, hoe maak je een eenvoudig huis, heel erg wijdlopig uitgewerkt. Toevallig deze week zelf in een eenvoudig huisje op de hei gezeten. Ton M. ‘s droom in praktijk, daar is geen Oostduits huisje voor nodig. Het boek Type EW58/08 rechtvaardigt een diepere studie. Deze zal ook binnenkort hier of ergens anders in de media verschijnen.

Verder kost het ons niets? Het onderzoekslab ontleed.

Aan het begin van de zomer aangekondigd in een preambule en nu eindelijk uitgewerkt en geopend voor deelname, het antwoord van de Rijksbouwmeester op de crisis: het Onderzoekslab voor (talentvolle) ontslagen ontwerpers. Het Lab biedt hen de mogelijkheid inhoudelijk betrokken te blijven bij het vak; ze doen onderzoekservaring op én werken aan opgaven die van belang zijn voor ons allemaal. Wat betekent het Onderzoekslab in een markt waar de zelfstandigheid van de architect als onafhankelijk ruimtelijk denker al langer onder druk staat?

Laten we met het goede nieuws beginnen, er zijn ook hardwerkende (jonge) architecten die ondanks de crisis zelf werk zoeken, onderzoek starten en zelfs nu hun eigen bureau oprichten, maar daar gaat dit artikel niet over. Want wat doet de Rijksbouwmeester om deze groep durfals te ondersteunen? Zij richt een vrijwilligersorganisatie op die gratis en voor bijna niets ruimtelijke adviezen geeft. In deze tijd is de architect de enige die – uit liefde voor het vak nemen we maar aan – zichzelf aanbiedt om gratis te komen werken. En dat terwijl het Rijk al 2.500.000.000 euro beschikbaar heeft gesteld om de bouwsector de crisis door te helpen en mogelijk wordt dit bedrag nog hoger. Hoeveel van dit geld vloeit er naar de ontwerper? Via het Onderzoekslab in ieder geval niets.

Uit de nu bekend gemaakte zeven onderzoekslabs (zie www.Nederlandwordtanders.nl) blijkt dat in het Lab zeer concrete opgaven worden uitgezocht die makkelijk door bureaus hadden kunnen worden uitgevoerd. Maar ja, dat is duur en die 2,5 miljard van het rijk kan de opdrachtgever wel beter besteden. Of zoals de wethouder financiën van Nagele –één van de onderzoekslocaties in het Lab- het formuleert: ‘Het gaat om een team van tien mensen die er fulltime aan werken. Wij moeten zorgen voor huisvesting, een ingericht kantoor en de eindpublicatie. Verder kost het ons niets.’ . Hij vervolgt: ‘Een buitenkans, goed voor Nagele en een stuk voordeliger’.

Het Lab ontslaat de opdrachtgever – maakt niet uit of het een gemeente, rijk, corporatie of particulier is – van de plicht om de ontwerper als serieuze partij te zien. Ze hoeven alleen maar te verwijzen naar het Lab om aan te tonen dat ruimtelijke adviezen niks hoeven te kosten. Maar talent en kennis behoor je te belonen. Als overheid dien je daar gewoon voor te betalen, ook in tijden van crisis. Het bieden van onderzoekservaring en vrijwilligerswerk voor twee dagen in de week gedurende drie maanden met behoud van uitkering is veel te mager.

De grote vraag is wat de Rijksbouwmeester op de langere termijn met het Onderzoekslab wil bereiken. Het Lab rekt vooral tijd. Fundamentele problemen in de architectenbranche, zoals rond de toepassing van de Europese aanbesteding, worden niet opgelost. De crisis toont aan dat de door de overheid en marktsector afgedwongen specialisatie – onder andere via de strenge referentie eisen in de aanbestedingen – de ontwerpsector zeer kwetsbaar heeft gemaakt. Daarnaast zijn omzeteisen vaak zo streng dat klein bureaus helemaal geen opdrachten meer kunnen krijgen. De zo geroemde jonge architecten krijgen dus niet eens de kans zich te bewijzen. En ook in het Onderzoekslab komen zij er bekaaid van af. Jonge ontwerpers worden in het Lab meegenomen in een veilige auto, maar hebben geen enkele invloed op de bestemming, de snelheid en de medepassagiers.

Andere opties om architecten te ondersteunen en de sector te versterken zijn er genoeg. Je kan bijvoorbeeld volwassen opdrachtgeverschap stimuleren. Door als overheid een deel van de kosten van reguliere opdrachten te vergoeden kan het talent bij de bureaus blijven werken. Tegelijk devalueer je de waarde van het vak niet. In dit systeem kan je daarnaast allerlei regels en verdeelsleutels verzinnen om opdrachtgevers te stimuleren met kleine bureaus te werken. Zo werk je meteen aan verjonging van de branche.

Tegelijk met het helpen van bestaande bureaus kan de overheid de eigen initiatieven van talentvolle ontwerpers ondersteunen. Sinds de jaren ’80 is er immers een complete infrastructuur voor ontwerpers ingericht. Die functioneert nog steeds. Er zijn prijzen, subsidiemogelijkheden en stipedia. Verruim gedurende de crisis de mogelijkheden binnen dit systeem en geef de jongere generatie de kans om te bewijzen dat ze ook echt de toekomst hebben. Dat is eng, maar talent zoekt zijn eigen weg wel. Laat ontslagen ontwerpers dus zelf bepalen welke onderwerpen zij belangrijk vinden, wat ze willen onderzoeken, met wie ze dat doen en hoe ze dat willen doen. Bij de volgende crisis staan zij dan niet weer te wachten tot de Rijksbouwmeester in haar auto de kinderen komt ophalen. De ontwerpers rijden dan zelf wel.

Op ARCHINED  mag je reageren. Geef ook je mening daar.

http://www.archined.nl/opinie/verder-kost-het-ons-niets-het-onderzoekslab-ontleed/

lees de reactie van de rijksbouwmeester op:

http://www.archined.nl/opinie/verder-kost-het-ons-niets-het-onderzoekslab-ontleed-een-reactie-van-de-rijksbouwmeester/